Salta pa kontenido

Araña

Di Wikipedia, e ensiklopedia liber
 E artíkulo aki ta skirbí na ortografia di papiamentu. Lo ta apresiá si por mantené e artíkulo aki na estilo di papiamentu.
Araña
Araña di diferente famia: Corinnidae, Theridiidae, Eresidae, Araneidae, Thomisidae, Segestriidae, Hexathelidae, Titanoecidae.
Klasifikashon taksonomiko
Tronkon:
Klase:
Órden
Araneae
Clerck, 1757
Imágen riba Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Araña riba Wikispecies Wikispecies
WoRMS
[Editá Wikidata] · [Manual]

Araña (Araneae) ta un órden ku ta petenesé na klase di Arachnida. Araña ta wòrdu distinguí for di otro Arachnida (p.e., skòrpiun) pa nan produkshon di spenra for di e biki di hila na fin di apdómen.[1] Segun e World Spider Catalog ta konta 139 famia, 4.523 género, i mas ku 50 mil espesie di araña deskribí i nombrá.[2]

Deskripishon

[editá | editá fuente]

Anatomia

[editá | editá fuente]

Araña tin ocho pia i seis òf ocho wowo. Apesar di ocho pia nan tin dos "antena" (hulandes: voelspriet) padilanti ku ta wòrdu usá pa orientashon den skuridat. E antena (òf pedipalp) nan aki ta parse manera pia i mayoria be yen di kabèi. Organonan seksual sekundario di araña machu ta den e pedipalp, loke ta kousa ku e fin di pedipalp ta bira mas diki. E pedipalp ta wòrdu usá pa transmití sperma pa e embra. Hopi be e ta parse manera nan tin glòf bisti.[3]

1: cephalothorax, 2: apdómen, A: pia, B: pedipalp, C: chelicerae, D: biki di hila

E kabes i tóraks di araña ta forma un solo unidat, e asina yamá cephalothorax (lit.: kabes-tóraks). Na esaki ta haña e pia, wowo, i pies oral (chelicerae) konektá ku glandula venenoso. E apdómen, ku ta konektá ku un solo konekshon chikitu ku e cephalothoraxs, ta kontené entre otro pulmon laminá, organo seksual, i glandulanan grandi di hila konektá ku biki di hila.[3]

Araña di para (Theraphosa leblondi) ta e araña di mas grandi ku un largura korporal di mas o ménos 10 cm. Kontrali, e araña di mas chikitu ta di famia Symphytognathidae, kaminda un ehenplar adulto ta ménos ku 1 mm largu.[1]

Organo sensorial

[editá | editá fuente]

Mayoria di araña tin ocho wowo areglá komo dos rèi, ounke algun famia ta karakterisá pa araña ku solamente seis òf dos wowo, i algun espesie komo habitante di kueba no tin wowo mes.[4]