Orkidia di mondi
| Orkidia di mondi | ||
|---|---|---|
Brassavola nodosa na flor. | ||
| Clasificacion taxonomico | ||
| Especie | ||
| Orkidia di mondi Lindl., 1831 | ||
| Sinonimo | ||
| ||
| Imagen riba | ||
| B. nodosa riba | ||
| [Edita Wikidata] · [Manual] |
Orkidia di mondi (Brassavola nodosa) ta un especie di orkidia cu ta crece riba palo of piedra. E ta pertenece na e famia Orchidaceae y a wordo describi pa prome biaha door di John Lindley na 1831.[1]
Den Papiamento, e orkidia aki ta conoci como:[2]
Internacionalmente, e ta conoci como Lady of the night, pa motibo di e fragancia dushi di su flor cu ta bira mas fuerte den oranan di anochi.
Distribucion y habitat
[editá | editá fuente]E especie ta distribui ampliamente den Mexico, Mesoamerica, Caribe y e parti nort di Suramerica (incluyendo Colombia y Venezuela).[3]
Den e islanan ABC, Aruba, Boneiro y Corsou, e ta un di e poco orkidianan nativo cu ta adapta na e clima seco di e islanan.
Na Boneiro, por top’é den naturalesa na "Plantashi Colombia" y "Plantashi Bolivia", tanto riba palo como riba cadushi. E mata por crece como epifita (riba palo) of como litofita (riba piedra y baranca).

Na Corsou, e especie ta presente den luganan manera Parke Nacional Christoffel y na Aruba den Parke Nacional Arikok, entre otro na Rooi Prins.[4]
Descripcion
[editá | editá fuente]B. nodosa ta un orkidia chikito pero resistente, cu pseudobulbonan largo y smal (6 te 30 cm). Cada pseudobulbo ta produci un solo blachi carnoso, di color gris-berde, adapta na condicionnan seco y variabel.
E flor ta grandi y elegante, generalmente blanco of blanco-berdoso, cu petalo fini y largo. E parti mas yamativo ta e lip (labellum), cu ta hancho y hopi biaha tin marca color biña of cora den su parti interior. E mata ta florece principalmente den temporada di yobida (november te januari).[5]
Un caracteristica sobresaliente ta su fragrancia fuerte anochi, cu ta atrae barbulet di anochi pa polinisacion. E fragancia aki ta contene sustancianan manera linalool y benzoato. Durante dia, e flor por wordo bishita tambe pa e kolibri (Mellisuga helenae).
E orkidia aki ta relativamente facil pa cultiva. E ta tolera periodonan di secura y ta crece miho ora su raisnan por haya hopi aire, por ehempel ora e ta pega riba palo.
Presencia den Caribe Hulandes
[editá | editá fuente]Riba e islanan ABC, e especie ta un parti importante di flora nativo salvahe. Historicamente, na 1698, el a bira e prome orkidia tropical cu a wordo hiba for di Corsou pa Hulanda, unda botaniconan a cuminsa cultiv'e, loke a contribui na e popularidad mundial di orkidia.[6]
Den añanan recien, e cantidad di B. nodosa den naturalesa a baha. Un di e motibonan principal ta cu hende ta saca e matanan for di mondi pa uza nan como mata di cas of den hardin.
B. nodosa ta reconoce como un especie nativo proteha riba e islanan ABC.[5] E tin proteccion bou di e ordenansanan local di conservacion di naturalesa (manera Natuurbeschermingsverordening), cua hopi biaha ta incorpora listanan di CITES y Protocol SPAW. Na Aruba, e ta ser considera orkidia nacional[7] y ta tambe legalmente proteha bou di Landsbesluit bescherming inheemse flora en fauna (2017).[8]
Na 2003, Post Aruba a saca dos stampia di orkidia, uno di e espesie Myrmecophila humboldtii (Banana shimaron) i otro di e orkidia di mondi.
Mira tambe
[editá | editá fuente]Literatura
[editá | editá fuente]- Leroy-Terquem, Gerald y Jean Parisot. Orchids: Care and Cultivation. London: Cassel Publishers Ltd., 1991.
- Schoser, Gustav. Orchid Growing Basics. New York: Sterling Publishing Co., Inc., 1993.
- White, Judy. Taylor’s Guide to Orchids. Frances Tenenbaum, Series Editor. New York: Houghton-Mifflin, 1996.
- Alec Pridgeon. The Illustrated Encyclopedia of Orchids, Timber Press.
- Bechtel, Cribb & Launer, The Manual Of Cultivated Orchid Species, MIT Press.
Fuente, nota i/òf referensia
|