Jump to content

Pensamentu intruso

Di Wikipedia, e ensiklopedia liber
 E artíkulo aki ta skirbí na ortografia di papiamentu. Lo ta apresiá si por mantené e artíkulo aki na estilo di papiamentu.
Pensamentu intruso
E fenómeno di lugá altu ta un pensamentu intruso komun ora e ta presente na un lugá altu.[1]
Klasifikashon
Spesialidat sikiatria
[Editá Wikidata] · [Manual]

Un pensamentu intruso ta un pensamentu diripiente inevitabel, i ku ta ripití. E pensamentunan aki hopi bia ta wòrdu eksperensiá komo un iritashon òf invadiendo, i ta wòrdu enfoká generalmente riba algu ku un hende ta haña indeseabel. Un intruso ta sosodé de bes en kuando den mas o ménos 90% di hende i no ta un señal di malesa mental.

E ta tipikamente difísil pa konsientemente pone un pensamentu intruso for di mente. Esaki ta pa e motibu ku suprimí un pensamentu tin e efekto kontrario: un individuo lo solamente pensa riba dje mas. E fenómeno aki a keda demostrá den un eksperimento di un sikólogo merikano, Daniel Wegner, den añanan 1980 yamá e efekto di ber blanku: "Purba di no pensa riba un ber blanku."

Na e momentu ku pensamentu intruso ta ripití kontinuamente i ta interferí ku bida diario di un persona, e por kondusí na opseshon. Den kasonan severo, yudansa profeshonal pa medio di kuido di salú mental por ta nesesario.

Individuonan ku a eksperensiá abusu emoshonal grave ta parse di ta sufri mas frekuente di pensamentu intruso. Pensamentu intruso tambe por ta un síntoma di un kondishon di salú mental latente, manera: trastorno obsesivo-kompulsivo (OCD), trastorno di strès post-traumátiko (PTSD), trastornonan di personalidat, trastornonan di ansiedat, òf Skizofrenia

Sientífikonan ta sospechá ku pensamentu intruso tin un funshon protektivo for di un punto di bista di Evolushon. E ta wòrdu sugerí ku pensamnentu intruso ta surgi for di un sistema di atvertensia ku ta yuda un individuo evitá akshonnan peligroso òf ku impulso.

Ehèmpel

[editá | editá fuente]

Pensamentu intruso ta solamente tokante pensamentu di un akshon; nan no ta nifiká ku un individuo ta berdaderamente inkliná pa realisá e akshonnan. Algun ehèmpel di pensamentu intruso:

  • Para riba un plataforma i diripiente pensando kon lo ta pa bula dilanti di un trein, sin ku realmente un deseo di muri.
  • Durante un bishita na kuido postnatal, diripiente pensando riba laga un bebi kai.
  • Imaginando kon lo ta pa sunchi un persona pasahero.
  • E pensamentu penetrante pa hasi daño físiko na un persona ku bo ta stima.

Tin bia pensamentu intruso por bai kompañá ku un flashback, den kua un persona ta pensa bèk inevitablemente riba un suseso traumátiko di pasado.