Salta pa kontenido

Usuario:Caribiana/Sandbox/Reginaldus Nooyen

Di Wikipedia, e ensiklopedia liber
 E artíkulo aki ta skirbí na ortografia di papiamentu. Lo ta apresiá si por mantené e artíkulo aki na estilo di papiamentu.
Henricus Nooyen
Imagen desea: Caribiana/Sandbox/Reginaldus Nooyen
Informashon básiko
Nòmber kompleto Reginaldus Henricus Nooyen
Informashon profeshonal
Ofishi klero, arkeólogo, historiadó, outor
Religion
Religion Katóliko
Órden di kombento Orden dominikano
Otro informashon
Distinshon Kabayero den Orden di Oranje-Nassau (1985);
Krus di Mérito (2008)
Funshon
1947-1990 Pastor na Kòrsou, Boneiru i Aruba

Reginaldus Henricus (Hein) Nooyen O.P. (☆ 14 di febrüari1919 na Bakel, Hulanda - † 25 di desèmber 2017[1] na Hulanda) tabata un klero hulandes di Iglesia Katóliko Romano i miembro di e Orden Dominikano. E ta konsiderá un di e pioneronan di historiografia popular di Karibe Hulandes, spesialmente di Boneiru i Aruba. Ku su publikashonnan na papiamentu i hulandes el a hasi kontribushon importante na dokumentashon di historia i kultura lokal i na uso di papiamentu komo idioma pa publikashon históriko.

Biografia

[editá | editá fuente]

Nooyen a drenta e Orden Dominikano na 1939 i a wòrdu ordená komo saserdote dia 26 di yüli 1944. Na 1947 el a bai Karibe Hulandes, unda el a traha komo religioso na Kòrsou, Aruba i Boneiru durante mas di 40 aña.[2]

Entre 1947 i 1953, el tabata aktivo na diferente parokia na Kòrsou, manera Pietermaai, Santa Rosa i Groot Kwartier. Na 1954, el a bai Boneiru, kaminda el a kontribuí na konstrukshon di misa di Nuestra Señora di Coromoto na Antriol i despues a bira pastor.[3]

Entre 1961 i 1967, Nooyen tabata pastor na Noord (Aruba), kaminda e tambe a traha tambe na Kapel Alto Vista. Na 1966, el a kontribui komo "bouwpastoor" na konstrukshon di e kapel nobo di Tanki Leendert (awor konosí komo misa Papa Juan Pablo II).

Na 1968, el a bolbe Kòrsou i a sirbi komo pastor na Santa Rosa, Brievengat i Janwé te 1980. Despues, el a regresá Boneiru, kaminda el a bolbe sirbi na Antriol te 1989.

For di 1990, Nooyen a biba komo emeritus na Kòrsou. Na 2008 el a bolbe Hulanda, kaminda el a pasa su últimonan añanan na Berg en Dal i despues na Nijmegen, unda el a fayesé dia 25 di desèmber 2017 na edat di 98 aña.

Otro aktividatnan

[editá | editá fuente]

Pader Nooyen tabata konosí komo historiadó i arkeólogo amatùr ku un interes spesial den historia indígena i historia lokal di e islanan ABC.[2][4] El a publiká un gran kantidat di buki i artíkulo, kontribuyendo na preservashon di memoria kultural di e region.

Na Boneiru, el a funda i dirigí e grupo skout “Jonge Wachters” na 1957.[5] E grupo a skohe San Cornelis komo santu patrono, komo homenahe na Cornelis Martis (“Papa Cornes”), un figura importante den historia di iglesia di Boneiru. Na 1959, Nooyen a publiká un buki tokante su bida, Cornelis Marten y cien anja di Bonaire.

Durante su estadia na Aruba, el a desaroyá un interes grandi pa arkeologia i historia indígena, i a identifiká simbolonan indjan i diferente resto arkeológiko. E tabata miembro di direktiva di Fundashon Aruba Nostra, miembro di Komishon pa Protekshon di Kultura i Naturalesa di Aruba,[6] i di Konseho Kultural (sekshon Aruba). El a publiká Historia di Alto Vista (1962) i a duna diferente charla.

Ademas, el a publiká regularmente artíkulo den korant manera La Union i Amigoe den edishonnan di Pasku i Pasku di Resurekshon.

Na 1985, Henricus Nooyen a wòrdu distinguí komo Kabayero (ridder) den Orden di Oranje-Nassau pa su kontribushonnan na kampo di historia i na komunidat di Antias Hulandes.[2] Na 2008 el a wòrdu rekonosí ku e Krus di Mérito Kòrsou.

Publikashonnan

[editá | editá fuente]

Papiamentu

[editá | editá fuente]
  • Angel Obia (1951)
  • Shen Aña di Boneiru (1952)
  • Mbaga i Kizitu ku nan amigonan, martir di Uganda (1955)
  • Cornelis Marten y cien anja di Bonaire (1959)
  • Historia di Alto Vista (1962),
  • Millefiori di Aruba (1965, Fundacion Aruba Nostra)
  • Isla di Papa Cornes (1984)
  • Historia di Pueblo di Boneiru (1985, ku Frans Frances i Frans Booi)

Hulandes

[editá | editá fuente]
  • Van Bellefaas Martis tot Angel Obia : een geschiedenis van Santa Rosa (1971)
  • Isla de los Santos: 100 jaar paters Dominicanen op de Nederlandse Antillen, 1870-1970 (1971)
  • Tot memorie : Bartholomeus Senior en Bartholomeus Senior Junior (1974, Zalm Kòrsou)
  • Het volk van de grote Manaure (1979)
  • De slavenparochie van Curaçao rond het jaar 1750: een demografie van het katholieke volksdeel

Ta notabel ku Pader Nooyen a kuminsá su karera na Boneiru komo pastor di edifisio di Misa Coromoto, kaminda awor e ta pastoor un biaha mas. Pader Nooyen ta bon konosí den komunidat komo un arkeólogo amateur i tin un kantidat grandi di publikashon riba historiografia indígena na su nòmber.[1]

Pater Nooyen die als kapelaan werkzaam was in Nederland kwam in 1954 naar Bonaire waar hij de aanzet gaf tot de bouw van de Coromoto kerk te Antriol. Na van 1957 tot 1960 in Kralendijk gewerkt te hebben vertrok pater Nooyen naar Aruba waar hij vanaf 1961 pastoor was van Misa Santa Ana di Noord) en waar hij zes jaar werkte te Alta Vista. Na een kort verblijf op Curagao kwam pater Nooyen weer naar Bonaire, waar hij eerst een halfjaartje inviel in de St Bernardus parochie, maar in 1980 weer pastoor van de Coromoto kerk van Antriol werd.[2]

  • 1949 - benoemd tot kapelaan te Groot Kwartier, Curacao
  • 1955 - pastoor van de nieuwe kerk van O.L. Vrouw van Coromoto te Antriol op Bonaire.
  • directeur van de nieuwopgerichte verkennersgroep Jonge Wachters van Bonaire (1957). de Jonge Wacht op Bonaire koos zich als patroon Sint Cornelis, als een vererende nagedachtenis aan Cornelis Martis (Papa Cornes), die zich in he' begin van de kerkgeschiedenis van Bonaire, rond het jaar 1825, een goede naam verwierf als „lekenapostel".[3]
  • enbolbi den KJC Katholieke Jeugdcentrale riba tereno di deporte
  • in 1960 publiceerde hij het boek Cornelis Marten y cien anja di Bonaire over het leven van Cornelis Marten, mas konosi komo "Papa Cornes' , een patriarchale figuur uit het verleden van Bonaire. Deze Papa Cornes was een lekenapostel van formaat, en fungeerde zelfs als plaatsvervangend pastoor.
  • 1963 - lid van de Commissie voor bescherming Aruba's cultuur en natuur[4]

Pastor Henricus Nooyen (1919-2017) {{citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642515:mpeg21:pdf Amigoe, 23 di sèptèmber 1987 “Konosí komo arkeólogo, historiadó i eskritor Pastor R.H. Nooyen kuarenta aña na Antia” KRALENDIJK — Djasabra, 19 di sèptèmber tabata un dia memorabel pa e memorabel pastora di Antias, Pader R.H. Nooyen. Riba e dia ei, el a konmemorá e echo ku el a yega Antia kuarenta aña pasá.

  • tot 1967 - pastoor van Misa Santa Ana na Noord
  • Tijdens zijn verblijf op Aruba was Nooyen actief als amateur archeoloog en ontdekte indianentekens op verschillende plaatsen op het eiland. Naar aanleiding van zijn interesse voor de indiaanse cultuur schreef hij Historia di Alto Vista (1962) en hield hij lezingen, ondermeer voor de Volksuniversiteit Aruba. Hij was tevens bestuurslid van stichting Aruba Nostra en lid van de Culturele Raad, afdeling Aruba.
  • 1966 -bouwpastoor voor het nieuwe kapel te Tanki Leendert
  • in 1968 benoemd tot pastoor van Santa Rosa te Curacao

Pastoor Henricus Nooyen a drenta Orden Dominicano na aña 1939 y a wordo ordena como sacerdote dia 26 di juli 1944. Na aña 1947, Pastoor Nooyen a bin Antiyas, unda e ta activo riba Curaçao, Aruba, y ultimo añanan na Bonaire. Ta notabel ku Pader Nooyen un tempu a kuminsá komo e pastor di edifisio di Misa Coromoto na Antriol, kaminda awor e ta pastoor un biaha mas. Pader Nooyen ta hopi conoci den comunidad como un arqueologo amateur y historiadó, y tambe tin un cantidad grandi di publicacion na su nomber, manera *Angel Obia* na 1951, *Honderd Jaar Bonaire* na 1952, *Historia di Alto Vista* na 1962, *Nilleftrori di* na Aruba *1965, *Ila los na Santos* 1970, *Isla de los Santos* na 1974, *Tot Memorie* na 1979,

  • Het volk van de grote Manaure* na 1979, een recontructie van de indiaanse geschiedenis[5] y *Isla di Papa Cornes* na 1984.

Tambe Pader Nooyen a scirbi un cantidad masha grandi di articulo den *La Union*, y Amigoe unda lectornan conoce di su artíkulonan den e edishonnan di Pasku i Pasku di Resurekshon.

Van 1947 tot en met 1953 was hij werkzaam in de parochies van Curaçao, resp. Pietermaai, Santa Rosa en Groot-Kwartier. Van 1954 tot en met 1960 was hij eerst bouwpastoor van Antriol, en later pastoor van Kralendijk, beide op Bonaire. Van 1961 tot en met 1967 was hij pastoor te Noord (Aruba). Vanaf 1968 tot 1980 was hij als pastoor weer werkzaam op Curaçao: Brievengat, Santa Rosa en Janwe. En van 1981 tot en met 1989 was hij wederom pastoor te Antriol op Bonaire.

Vanaf 1990 woonde hij als emeritus aan de Reigerweg te Curaçao. In 2008 kwam hij terug naar Nederland en ging wonen in het Maria Convent te Berg en Dal; vervolgens verhuisde in 2013 naar Nijmegen.

Nooyen a fayese dia 25 di desember 2018 na Hulanda na edat di 98 aña.

Biografia Nooyen a drenta e Orden Dominikano na 1939 i a wòrdu ordená komo saserdote dia 26 di yüli 1944. Na 1947 el a bai Antias Hulandes, unda el a sirbi durante mas di 40 aña riba Kòrsou, Aruba i Boneiru.

Entre 1947 i 1953, el tabata aktivo den diferente parokianan na Kòrsou, manera Pietermaai, Santa Rosa i Groot Kwartier. Na 1954 el a bai Boneiru, kaminda el a kontribuí na konstrukshon di e misa di Nuestra Señora di Coromoto na Antriol i posteriormente a bira pastoor.

Entre 1961 i 1967, Nooyen tabata pastoor na Noord (Aruba), kaminda el tambe a traha na Alto Vista. Durante su estadia na Aruba, el a desaroyá un gran interes pa historia indígena i arkeologia, deskubriendo grabashonnan i otro resto arkeológiko.

Na 1968 el a bolbe Kòrsou, kaminda el a sirbi komo pastoor na parokianan manera Santa Rosa, Brievengat i Janwé te 1980. Despues di esaki, el a bolbe Boneiru, kaminda el a sirbi atrobe komo pastoor na Antriol te 1989.

For di 1990, Nooyen a biba komo emeritus na Kòrsou. Na 2008 el a bolbe Hulanda, kaminda el a pasa su últimonan añanan na Berg en Dal i posteriormente Nijmegen.

Nooyen a fayesé dia 25 di desèmber 2017 na edat di 98 aña.

Obra i interes Pader Nooyen tabata konosí komo un arkeólogo amatùr i historiadó ku un interes spesial den historia indígena i historia lokal di e islanan ABC. El a publiká un gran kantidat di buki i artíkulonan, i su trabou a yuda preservá parti importante di memoria kultural di e region.

Ademas di su bukinan, el a kontribuí regularmente na periodikonan manera La Union i Amigoe, unda su artíkulonan — spesialmente na tempu di Pasku i Pasco di Resurekshon — tabata ampliamente lesa.


Werkzaamheden: Hij was van 1961 tot 1967 pastoor te Noord (Aruba) en vanaf 1968 tot 1980 werkzaam op Curaçao in Brievengat, Santa Rosa en Janwé. Publicaties: Hij schreef onder andere "Isla de los Santos: honderd jaar paters" (met J. van der Lee) en "Tot memorie; Bartholomeus Senior en Bartholomeus Senior junior" (1974). Heemkundekring Bakel en Milheeze

-Ala enige KRALENDIJK -Als enige van Bonaire is afgelopen maandag pastoor Henricus Nooyen benoemd het ridder in de Orde van Oranje Nassau. Pastoor Nooyen trad in 1939 tot de orde van deDominicanen en werd tot priester gewijd op 26 juli 1944. Driejaar later kwam pastoor Nooyen naar de A ntillen, waar hij op Curagao, Aruba en Bonaire werkzaam was. Het afgelopen jaar vierde pastoor Nooyen zijn veertigjarig priesterjubileum. Opvallend is dat pater Nooyen op Bonaire is begonnen als bouwpastoor van de Coromotokerk waar hij nu weer pastoor is. Pastoor Nooyen is in de gemeenschap zeer bekend als amateur archeoloog en heeft een groot aantal publicaties op zijn naam van inheemse geschiedschrijving waaronder in 1951 Angel Obia, 1952 Honderd jaar Bonaire, 1962 Historia di Alto Vista, 1965 Millefwri di Aruba, 1970 Een geschiedenis van Santa Rosa, 1970 Isla de los Santos, 1974 Tot memorie, 1979Het yolk van de Grote Manaure en kortgeleden in 1984 Isla de Papa Comes. Daarnaast heeft pastoor Nooyen een groot aantal artikelen geschreven in La Union en de Amigoelezers kennen ongetwijfeld de artikelen van pastoor Nooyen inde Kerst- en Paasedities en de Napa. Bij de foto: links decorandus pastoor Henricus Nooyen en wnd gezaghebber Franklin Crestian.

Pastoor Henricus Nooyen (1919-2017) https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642515:mpeg21:pdf Amigoe, 23 september 1987 “Bekend als archeoloog, historicus en schrijver Pastoor R.H. Nooyen veertig jaar op Antillen” KRALENDIJK —Zaterdag 19 september was een gedenkwaardige dag voor de pastoor van Antriol pater R.H. Nooyen. Op die dag herdacht hij namelijk dat hij veertigjaar geledenarriveerdeopdeAntillen. PastoorHenricus Nooyen trad in 1939 toe tot deOrdevan de Dominicanen en werd op 26 juli 1944 tot priester gewijd. In 1947 kwam pastoor Nooyen naar de Antillen, waar hij op Curagao, Aruba en de laatste jaren opBonaire werkzaam is. Opvallend is wel dat pater Nooyen ooit is begonnen als bouwpastoor van de Coromotokerk teAntriol, waar hij dus nu ook weer pastoor is. Pastoor Nooyen is in de ge- meenschap zeerbekend als amateur archeoloog en historicusen heeft ook een groot aantal publicaties opzijnnaamstaan zoals in 1951Angel Obia, 1952Honderd Jaar Bonaire, 1962 Historia di Alto Vista, 1965 Nilleftrori di Aruba, 1970 Isla de los Santos, 1974 Tot Memorie, 1979 Het volk van de grote Manaure en in 1984 Isla diPapa Cornes. Pastoor Nooyen heeft ook zeer groot aantal artikelen geschreven in La Union en de Amigoelezers kennen ongetwijfeld de artikelen van pastoor Nooyen uit de Kerst- en Paasedities. In 1985 werd pastoor Nooyen benoemd tot ridder in deOrde van Oranje Nassau.

Publicaties

[editá | editá fuente]

• Angel Obia (1951) • Honderd Jaar Bonaire (1952) • Historia di Alto Vista (1962), • Nillefirori di Aruba (1965) • Isla de los Santos (1970) • Tot Memorie (1974) • Het volk van de grote Manaure (1979) • Isla di Papa Cornes (1984).

Na 1985, Pader Nooyen a keda nombra Ridder in de Orde van Oranje-Nassau.[6] Pastoor Nooyen niet geboren maar wel getogen op de Antillen heeft vruchtbaar werk verricht op geschiedkundig gebied. Het zou al te mal zijn om zelfs maar op de gedachte te komen dat de decorandus de vele uren van speuren heeft verricht met een achtergrondgedachte daarvoor eens onderscheiden te worden. Integendeel, in alle eenvoud maar met een enorm doorzettingsvermogen heeft pastoor Nooyen een bijdrage geleverd aan de gemeenschap. Deze bijdrage is nu erkend

Pastor Henricus Nooyen (1919-2017) {{citeer web|url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642515:mpeg21:pdf Amigoe, 23 di sèptèmber 1987 “Konosí komo arkeólogo, historiadó i eskritor Pastor R.H. Nooyen kuarenta aña na Antia” KRALENDIJK — Djasabra, 19 di sèptèmber tabata un dia memorabel pa e memorabel pastora di Antias, Pader R.H. Nooyen. Riba e dia ei, el a konmemorá e echo ku el a yega Antia kuarenta aña pasá.

  • 1966 -bouwpastoor voor het nieuwe kapel te Tanki Leendert
  • in 1968 benoemd tot pastoor van Santa Rosa te Curacao

  1. KRALENDIJK "Amigoe". Curaçao, 04-05-1985, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 17-03-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010643331:mpeg21:p009
  2. Personalia. "Amigoe". Curaçao, 03-09-1984, p. 11. Geraadpleegd op Delpher op 17-03-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642983:mpeg21:p011
  3. Jonge Wacht voor het eerst in BONAIRE'S straten Nieuwe afdeling koos zich ST. CORNELIS als patroon. "Amigoe di Curacao". Willemstad, 23-07-1957. Geraadpleegd op Delpher op 17-03-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=KBDDD02:000210918:mpeg21:p005
  4. Museum. "Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". [Willemstad, 14-11-1963, p. 6. Geraadpleegd op Delpher op 17-03-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010469819:mpeg21:p006
  5. Het volk van de grote Manaure: Rekonstruktie indiaanse geschiedenis. "Amigoe". Curaçao, 13-03-1981, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 17-03-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010640454:mpeg21:p010
  6. Bekend als archeoloog, historicus en schrijver Pastoor R.H. Nooyen veertig jaar op Antillen. "Amigoe". Curaçao, 23-09-1987, p. 11. Geraadpleegd op Delpher op 17-03-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010642515:mpeg21:p011